Tạm ứng và thanh toán hợp đồng xây dựng

Tạm ứng hợp đồng xây dựng và thanh toán theo Nghị định 37/2015: mức tạm ứng tối đa, điều kiện, thời hạn thanh toán và hồ sơ cần chuẩn bị.

Tạm ứng và thanh toán hợp đồng xây dựng là hai khâu tài chính quyết định dòng tiền của cả nhà thầu và chủ đầu tư. Tạm ứng hợp đồng xây dựng là khoản ứng trước không lãi suất để nhà thầu chuẩn bị triển khai, còn thanh toán là việc chi trả theo khối lượng hoàn thành. Cả hai được quy định chi tiết tại Nghị định số 37/2015/NĐ-CP, đặc biệt là Điều 18 về tạm ứng và Điều 19, Điều 20 về thanh toán và hồ sơ thanh toán hợp đồng xây dựng.

Mức tạm ứng hợp đồng xây dựng tối đa là bao nhiêu?

Khoản 5 Điều 18 Nghị định 37/2015/NĐ-CP quy định mức tạm ứng hợp đồng không được vượt quá 50% giá trị hợp đồng tại thời điểm ký kết (bao gồm cả dự phòng nếu có), trường hợp đặc biệt phải được người có thẩm quyền quyết định đầu tư cho phép. Điều luật cũng quy định mức tạm ứng tối thiểu theo loại hợp đồng, ví dụ hợp đồng thi công có giá trị dưới 10 tỷ đồng thì tạm ứng tối thiểu 20% giá hợp đồng.

Điều kiện để được tạm ứng là gì?

Theo khoản 2 Điều 18 Nghị định 37/2015/NĐ-CP, việc tạm ứng chỉ được thực hiện sau khi hợp đồng có hiệu lực; riêng hợp đồng thi công xây dựng phải có cả kế hoạch giải phóng mặt bằng theo thỏa thuận, đồng thời chủ đầu tư đã nhận được bảo lãnh tạm ứng (nếu có). Khoản 4 Điều 18 quy định hợp đồng có giá trị tạm ứng lớn hơn 1 tỷ đồng thì nhà thầu phải nộp bảo lãnh tạm ứng tương đương khoản tiền tạm ứng.

Thời hạn thanh toán hợp đồng xây dựng là bao lâu?

Khoản 10 Điều 19 Nghị định 37/2015/NĐ-CP quy định thời hạn thanh toán không được kéo dài quá 14 ngày làm việc kể từ ngày chủ đầu tư nhận đủ hồ sơ thanh toán hợp lệ. Trong đó, trong 7 ngày làm việc chủ đầu tư phải hoàn tất thủ tục và chuyển đề nghị thanh toán tới ngân hàng hoặc Kho bạc Nhà nước, và trong 7 ngày làm việc tiếp theo bên thanh toán phải chuyển đủ giá trị cho nhà thầu. Nghị định nghiêm cấm việc thanh toán không đầy đủ hoặc không đúng hạn.

Tiền tạm ứng được thu hồi khi nào?

Điểm đ khoản 5 Điều 18 Nghị định 37/2015/NĐ-CP quy định tiền tạm ứng được thu hồi dần qua các lần thanh toán, mức thu hồi từng lần do hai bên thống nhất nhưng phải bảo đảm thu hồi hết khi giá trị thanh toán đạt 80% giá hợp đồng đã ký. Đây là mốc quan trọng để chủ đầu tư theo dõi, tránh tình trạng tạm ứng chưa được hoàn trả đủ khi hợp đồng gần kết thúc.

• Mức tạm ứng tối đa: không quá 50% giá trị hợp đồng khi ký (Điều 18).
• Điều kiện: hợp đồng có hiệu lực; thi công cần kế hoạch giải phóng mặt bằng.
• Bảo lãnh tạm ứng: bắt buộc khi giá trị tạm ứng lớn hơn 1 tỷ đồng.
• Thời hạn thanh toán: không quá 14 ngày làm việc từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ.
• Thu hồi tạm ứng: hết khi giá trị thanh toán đạt 80% giá hợp đồng.

Tạm ứng đúng luật và thanh toán đúng hạn là cách rẻ nhất để giữ nhà thầu đủ dòng tiền thi công đúng tiến độ.

Góc nhìn quản lý dự án: dòng tiền là một phần Cost Management

Theo PMBOK Cost Management, quản lý ngân sách không chỉ là tổng chi phí mà còn là lịch dòng tiền (cash flow). Tạm ứng và thanh toán theo tiến độ chính là cơ chế phân bổ dòng tiền theo thời gian, ảnh hưởng đến khả năng thực hiện của nhà thầu và chi phí vốn của chủ đầu tư. Việc gắn thanh toán với khối lượng nghiệm thu, như Điều 19 Nghị định 37/2015/NĐ-CP yêu cầu, là cách bảo đảm chi trả tương xứng với giá trị đạt được (earned value).

Quản lý bước này trên DuAnXD

DuAnXD giúp đội dự án theo dõi tạm ứng và các đợt thanh toán trên từng hợp đồng: ghi mức tạm ứng, mốc thu hồi 80%, và từng lần thanh toán theo khối lượng nghiệm thu. Nền tảng cảnh báo khi thời hạn thanh toán tới hạn và cho phép đối chiếu tổng giá trị đã thanh toán với giá hợp đồng, giúp kiểm soát dòng tiền và tránh vi phạm thời hạn theo Nghị định 37/2015/NĐ-CP.